Οι «κώδικες» των μοναστηριών - Μελέτη του καθηγητή της Νομικής Αθηνών κ. Γ. Ανδρουτσοπούλου για το αναμορφωμένο νομοθετικό πλαίσιο στις Ιερές Μονές και τα Hσυχαστήρια

 

 

Του Χάρη Ανδρεόπουλου*

 

 Οι Ιερές Μονές δεν αποτελούν μόνο τόπο για την πνευματική άσκηση των μοναχών στο πλαίσιο της ησυχαστικής τους αφιερώσεως και τόπο προσευχής και περισυλλογής των (ως επισκεπτών) προσερχομένων πιστών, αλλά συγχρόνως, σύμφωνα με τη νομική τυποποίησή τους, στο πλαίσιο του υφισταμένου συστήματος της «νόμω κρατούσης πολιτείας» στις σχέσεις Πολιτείας - Εκκλησίας, συνιστούν οργανωτικές υποδιαιρέσεις της Ορθόδοξης Εκκλησίας και ειδικότερα νομικά πρόσωπα που έχουν περιενδυθεί τη νομική προσωπικότητα δημοσίου δικαίου (ΝΠΔΔ). Την ίδια στοχοθεσία υπηρετούν και τα Ιερά Ησυχαστήρια, τα οποία, όμως, ανήκουν στην κατηγορία των ΝΠΙΔ.

Η παρουσιαζομένη και αφορώσα στο θέμα του νομικού καθεστώτος των Ι. Μονών και Ι. Ησυχαστηρίων μελέτη του αναπληρωτή καθηγητή Εκκλησιαστικού Δικαίου της Νομικής Σχολής Αθηνών κ. Γεωργίου Ανδρουτσοπούλου αποτελεί το πρώτο μέρος μιας πραγματείας, η οποία έχει ως σκοπό να αποτυπώσει και ανασυνθέσει κριτικά, αλλά και με προτάσεις de lege ferenda («θετέου δικαίου»), το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο που διέπει την οργάνωση και διοίκηση των Ιερών Μονών, ανεξαρτήτως νομικής μορφής, στην ελληνική επικράτεια, όπως αυτό συντίθεται από νέες νομοθετικές διατάξεις  και κανονιστικές αποφάσεις, οι οποίες, σε συνδυασμό με τη νομολογιακή τους επεξεργασία, έχουν αναμορφώσει το σχετικό Δίκαιο.

Τα «Νομοκανονικά» περί εκκλησιαστικής περιουσίας. Συγκριτική θεώρηση των διαφορετικών νομικών καθεστώτων στις Εκκλησίες της Κύπρου και Ελλάδος - Kυκλοφορήθηκε το νέο τεύχος 1/2024

 

Του Χάρη Ανδρεόπουλου*

Με αφιέρωμα στην Ημερίδα που συνδιοργάνωσαν η Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Λευκωσίας και η Εταιρεία Εκκλησιαστικού και Κανονικού Δικαίου με θέμα «Η Εκκλησιαστική περιουσία στις Εκκλησίες Κύπρου και Ελλάδος: Συγκριτική θεώρηση» κυκλοφορήθηκε το νέο τεύχος (1/2024) της εξαμηνιαίας Επιθεωρήσεως Εκκλησιαστικού και Κανονικού Δικαίου (τα) «Νομοκανονικά».

Η Ημερίδα που ήταν αφιερωμένη στη μνήμη του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Κύπρου κυρού Χρυστοστόμου Β΄ πραγματοποιήθηκε τον περασμένο Νοέμβριο στη Κυπριακή πρωτεύουσα με κεντρικό θεματικό άξονα τη συγκριτική θεώρηση ενός μείζονος ζητήματος, εκείνου της εκκλησιαστικής περιουσίας στο σύνολό της, μεταξύ δύο ομοδόξων και ομογλώσσων Ορθοδόξων Εκκλησιών, οι οποίες, όμως, διαφέρουν ριζικά στο εσωτερικό τους δίκαιο, όπως και στο θέμα της εκκλησιαστικής περιουσίας, καθώς ενεργούν εντός διαφορετικών συστημάτων σχέσεων Εκκλησίας και Πολιτείας. 

Το τεύχος προλογίζει ο ιδρυτής και διευθυντής του περιοδικού, ομ. καθηγητής της Νομικής Σχολής Αθηνών κ. Ιωάννης Κονιδάρης, του οποίου η δημοσιευομένη εναρκτήρια ομιλία, με θέμα «Η εκκλησιαστική περιουσία στην Ορθόδοξη Εκκλησία. Απόπειρα περιθριγκώσεως μιας αχανούς θεματικής», αποτελεί το προοίμιο των επιστημονικών παρεμβάσεων της ημερίδας στη διάρκεια της οποίας ειδικοί επιστήμονες του Εκκλησιαστικού Δικαίου, νομικοί, θεολόγοι και αξιωματούχοι της Εκκλησίας της Κύπρου εξέτασαν συγκριτικά σειρά επιμέρους θεματικών.

 ΜΕΛΕΤΕΣ

 Συγκεκριμένα, σε αντίστοιχες συνεδρίες  αναλύθηκαν οι ακόλουθες ενότητες με τις σχετικές εισηγήσεις (οι οποίες και καταχωρίζονται στην ύλη του περιοδικού):

Ιωάννη Μ. Κονιδάρη, «Η διαπάλη νομιμότητας και κανονικότητας και η θεμελίωση της εναρμονίσεώς τους», Εκδόσεις Σάκκουλα, Αθήνα, 2022 (2η έκδοση)

 

Του Χάρη Ανδρεόπουλου*

Τη τελευταία τριετία δύο ήταν τα μεγάλα ζητήματα που προκάλεσαν τριγμούς στις σχέσεις Πολιτείας και Εκκλησίας. Το πρώτο ήταν κατά την περίοδο της πανδημίας covid-19 όταν το Υπ. Υγείας, στο πλαίσιο των προληπτικών μέτρων που εισηγούνταν οι αρμόδιοι επιστήμονες, συμπεριέλαβε περιοριστικά μέτρα και στην άσκηση της ελευθερίας της λατρείας, ιδίως μάλιστα στη συλλογική έκφρασή της (περιορίζοντας τον αριθμό των πιστών στους ναούς) εν όψει της προστασίας ενός άλλου, επίσης σπουδαίου, συνταγματικώς κατοχυρωμένου εννόμου αγαθού, αυτού της δημόσιας υγείας.

Το δεύτερο ζήτημα που προκάλεσε, επίσης, ένταση στις σχέσεις Πολιτείας – Εκκλησίας ήταν πρόσφατο και συγκεκριμένα αυτό που αφορούσε στη ψήφιση του νομοσχεδίου για τη θεσμοθέτηση στην ελληνική έννομη τάξη του γάμου των ομοφύλων ζευγαριών. Eπρόκειτο για μια ενέργεια η οποία από την πλευρά της κυβερνήσεως θεωρήθηκε (ιδεολογικά) επιβεβλημένη με το (πολιτικό) σκεπτικό ότι προασπίζει και διασφαλίζει τη συνταγματική αρχή της ισότητας. Αντιθέτως, από την πλευρά της Εκκλησίας το περιεχόμενο της (ήδη ψηφισθείσης) διατάξεως του Υπ. Επικρατείας Άκη Σκέρτσου αποδοκιμάσθηκε εξ αρχής και καθ΄ ολοκληρίαν καθώς από θεολογικής σκοπιάς η ομοφυλοφιλία θεωρείται αμαρτία (Ρωμ. 1, 25-27), ενώ η έννοια του γάμου μπορεί να νοηθεί μόνο ως σχέση / συνάφεια άνδρα και γυναίκας. «Nuptiae sunt conjunctio maris et feminae consortium omni vitae, divini et humani juris communicatio…» (Γάμος εστίν ανδρός καί γυναικός συνάφεια, συγκλήρωσις του βίου παντός, θείου τε καί ανθρωπίνου δικαίου κοινωνία), σύμφωνα με τον επιγραμματικό ορισμό του σπουδαίου ρωμαίου νομικού του 3ου αι. μ.Χ, Μοδεστίνου περί του γάμου (Modestin, lib. I. Reg.1.1 Digest de ritu nupt 23,2), τον οποίο αποδέχεται η χριστιανική Εκκλησία και υπό την θεολογική / δογματική του διάσταση. Και οι δύο ενδεικτικές αυτές περιπτώσεις ανέδειξαν μια κρίσιμη παράμετρο που χαρακτηρίζει την αμφίθυμη σχέση Πολιτείας / Κράτους και Εκκλησίας˙ τη διαπάλη νόμων και κανόνων.

Η διαπλοκή δύo δικαίωv είvαι έvα θέμα oύτως ή άλλως ιδιαιτέρως εvδιαφέρoν, πoλύ περισσότερo όταv πρόκειται για δύo δικαιϊκά συστήματα τελείως διαφoρετικά μεταξύ τoυς, τόσο ως προς τη φύση τους, όσο και ως προς τα όρια της δεσμευτικότητάς τους όπως στηv περίπτωση τoυ δικαίoυ της Πoλιτείας (οι νόμοι της οποίας δεσμεύουν όλα τα υποκείμενα δικαίου που ευρίσκονται μέσα στα εδαφικά της όρια) και εκείνoυ των κανόνων της Ορθόδoξης Εκκλησίας (της οποίας οι κανόνες δεσμεύουν μόνο τα μέλη της, τους πιστούς της). 

Το 5ο Πανελλήνιο Συνέδριο Θεολόγων Εκπαιδευτικών στις 23-25 Φεβρουαρίου 2024 στη Θεολογική του ΑΠΘ – Η 1η Ανακοίνωση.

 

Το Εργαστήριο Παιδαγωγικής του Τμήματος Θεολογίας Α.Π.Θ. σε συνεργασία με την Περιφερειακή Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Κεντρικής Μακεδονίας διοργανώνουν το 5ο Πανελλήνιο Συνέδριο Θεολόγων Εκπαιδευτικών με διεθνή συμμετοχή στη Θεσσαλονίκη, στις 23-25 Φεβρουαρίου 2024 με θέμα:

«Σχεδιάζοντας και Διδάσκοντας Θρησκευτικά με τα νέα Προγράμματα Σπουδών. 

Διδακτικά Σενάρια για το μάθημα των Θρησκευτικών»

 Απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, σε στελέχη εκπαίδευσης, σε επιστήμονες των ΑΕΙ, σε προπτυχιακούς και μεταπτυχιακούς φοιτητές και φοιτήτριες, σε ερευνητές και ερευνήτριες, σε εκπροσώπους κυβερνητικών και μη φορέων.

Σκοπός του Συνεδρίου είναι η παρουσίαση εργασιών  που αφορούν διδακτικές προσεγγίσεις στο μάθημα των Θρησκευτικών με διδακτικά σενάρια, που έχουν ως βάση τα νέα Προγράμματα Σπουδών και ανταποκρίνονται στις ανάγκες του σύγχρονου σχολείου και της κοινωνίας. Στόχος είναι η ανταλλαγή  εμπειριών και γνώσεων από εκπαιδευτικούς της τάξης και η κατάθεση καλών πρακτικών ώστε να προκληθεί γόνιμος προβληματισμός και δημιουργικός διάλογος στην εκπαιδευτική κοινότητα.

* Bλ. αναλυτικά για το Συνέδριο, στο ιστολόγιο 👉 Συμβούλου Εκπαίδευσης Θεολόγων Φθιώτιδος

«Νομοκανονικά»: Κυκλοφορήθηκε το νέο τεύχος (1/2023) της Επιθεωρήσεως Εκκλησιαστικού και Κανονικού Δικαίου - Εκδόσεις Σάκκουλα

 

Κυκλοφορήθηκε το νέο τεύχος με αφιέρωμα στο μακαριστό  Μητροπολίτη Περγάμου και πανεπιστημιακό Καθηγητή Ιωάννη Ζηζιούλα

Του Χάρη Ανδρεόπουλου*

 Με ευλαβικό αφιέρωμα στη μνήμη του προσφάτως εκπλιπόντος Μητροπολίτου του Οικουμενικού Πατριαρχείου, Γέροντος Περγάμου κυρού Ιωάννου Ζηζιούλα (10.01.1931-02-02.2023), καθηγητού Πανεπιστημίων (Εδιμβούργου, Γλασκώβης, Θεσσαλονίκης [ΑΠΘ], Γρηγοριανού της Ρώμης και Γενεύης) και διατελέσαντος Προέδρου της Ακαδημίας Αθηνών, κυκλοφορήθηκε το νέο τεύχος (1/2023) της εξαμηνιαίας  Επιθεωρήσεως Εκκλησιαστικού και Κανονικού Δικαίου (τα) «Νομοκανονικά» από τις ευφήμως γνωστές Εκδόσεις Σάκκουλα

Το τεύχος προλογίζει ο ιδρυτής και διευθυντής του περιοδικού, ομ. καθηγητής της Νομικής Σχολής Αθηνών κ. Ιωάννης Κονιδάρης με το «Εις μνημόσυνον αιώνιον» κείμενό του για τον αοίδιμο Ιεράρχη, την γνωριμία τους από το 1965 και για τη λαμπρή εξέλιξη του μακαριστού Ιεράρχη, τόσο ως διαπρεπούς θεολόγου και διακεκριμένου μέλους της Ιεραρχίας του Πανσέπτου Οικουμενικού Θρόνου, όσο και ως ακαδημαϊκού δασκάλου με την καθ΄ όλα επιτυχή σταδιοδρομία στο εξωτερικό και αργότερα στη χώρα μας, ως καθηγητής Πανεπιστημίου, μέλος (1993) και διατελέσας Πρόεδρος (ο πρώτος κληρικός Πρόεδρος, εν έτει 2002) της Ακαδημίας Αθηνών.

 ΜΕΛΕΤΕΣ – ΑΡΘΡΑ

 Ακολουθεί το κείμενο της ομιλίας του Οικουμενικού Πατριάρχου κ.κ. Βαρθολομαίου κατά το 40μερο μνημόσυνο του μακαριστού Ιωάννου Ζηζιούλα, που εκφωνήθηκε στην αίθουσα του Θρόνου, στο Φανάρι στις 11.03.2023, ο οποίος ευστόχως χαρακτηρίζει τον αείμνηστο Ιεράρχη ως το «σιδηρούν θεολογικό βραχίονα του Οικουμενικού Θρόνου». Εν συνεχεία τρείς διακεκριμένοι ακαδημαϊκοί δάσκαλοι, διαφορετικών γνωστικών αντικειμένων, συμβάλλουν με τα κείμενά τους - που συνέγραψαν ειδικώς για το αφιέρωμα αυτό - στην ανάδειξη πτυχών της πολυδιάστατης θεολογικής και όχι μόνο σκέψεως του μακαριστού Ιεράρχη. Ο καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου (ΑΠΘ) κ. Ευάγγελος Βενιζέλος επιχειρεί μια πολυσήμαντη, ξεχωριστή προσέγγιση με θέμα «Η ευχαριστιακή εκκλησιολογία του Ιωάννη Ζηζιούλα και οι σχέσεις Κράτους και Εκκλησίας». Ακολουθεί ο καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης (ΕΚΠΑ) κ. Πασχάλης Κιτρομηλίδης που αναπτύσσει το ζήτημα «Ελευθερία και διάλογος στη σκέψη του Μητροπολίτη Περγάμου Ιωάννη», καταληκτικώς δε αναφέρεται και σε άγνωστα στοιχεία για την ιστορία της Μητροπόλεως Περγάμου. Τις συμβολές κατακλείει  ο αναπλ. καθηγητής Δογματικής (ΕΚΠΑ) Σταύρος Γιαγκάζογλου, μαθητής και στενός συνεργάτης του αειμνήστου Ιεράρχου, με τη διεξοδική μελέτη του «“Η Κτίση ως Ευχαριστία”. Αναφορά στο έργο του Μητροπολίτη Περγάμου Ιωάννη Ζηζιούλα για τη σχέση θεολογίας και φυσικού περιβάλλοντος».

 ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ

 Στο νέο τεύχος παρουσιάζονται και αναλύονται σημαντικές δικαστικές αποφάσεις που άπτονται ζητημάτων εκκλησιαστικής και ευρύτερα θρησκευτικής φύσεως, όπως:

•η υπ’  αριθμ. 1670/2021 απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ, Τμ. Δ΄) περί της αναφοράς του όρου «ονοματοδοσία» στη ληξιαρχική πράξη γεννήσεως, ως αντικειμένης στο αρθ. 9 της Ε.Σ.Δ.Α. (Ευρωπαϊκής Συμβάσεως Δικαιωμάτων του Ανθρώπου) [ανάλυση – σχολιασμός υπό Γεωργίου Κ. Ιατρού, δικηγόρου, Διδάκτορος Νομικής],

•η υπ΄αριθμ. 1752/2021 (ΣτΕ, Δ΄) περί ακυρώσεως υπουργικής αποφάσεως που ερρύθμιζε το ζήτημα της σφαγής ζώων στο πλαίσιο λατρευτικών τύπων, διότι κατά παράβαση της οικείας κοινοτικής νομοθεσίας δεν διελάμβανε προηγουμένη ρύθμιση μεταξύ της ορθής μεταχειρίσεως (αναισθητοποιήσεως) των ζώων προ της σφαγής τους και των αντιστοίχων δικαιωμάτων των θρησκευτικών κοινοτήτων (ανάλυση – σχολιασμός υπό Θεοδοσίου Χ. Τσιβόλα, δικηγόρου, Δρος Ν.),

•η υπ΄ αριθμ. 1478/2022 (Ολομ. ΣτΕ) που αφορά στην υποχρέωση της Πολιτείας (Υπ. Παιδείας και Θρησκευμάτων) να θεσπίσει ένα ισότιμο μάθημα συναφούς (“θρησκειολογικού” / “φιλοσοφικού”) περιεχομένου για τους μαθητές που απαλλάσσονται από το υποχρεωτικό (“oμολογιακού” περιεχομένου) μάθημα των Θρησκευτικών (ΜτΘ), παρεχομένου ως ευλόγου χρόνου για τη ρύθμιση του θέματος το διάστημα μέχρι το τέλος του σχολικού έτους 2022-2023 (ανάλυση – σχολιασμός υπό Ζωής Ι. Καραμήτρου, δικηγόρου, Δρος Ν., Ειδικής Επιστήμονος στην Ανεξάρτητη Αρχή «Συνήγορος του Πολίτη»), 

•η υπ΄ αριθμ. Α336/2022 απόφαση του Διοκητικού Εφετείου Πειραιώς περί επιβολής της ποινής οριστικής παύσεως σε ιεροψάλτη ως ενεργείας ανηκούσης στην αρμοδιότητα και ανέλεγκτη κρίση του οικείου Μητροπολίτου (ανάλυση – σχολιασμός υπό Δημ. Γ. Κρεμπενιού, δικηγόρου, Δρος Ν.).

Τέλος, δημοσιεύεται η υπ΄ αριθμ. 2/2022 απόφαση της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, βάσει της οποίας για την απαλλαγή μαθητή από τη διδασκαλία του ΜτΘ δεν απαιτείται η αναφορά των θρησκευτικών του πεποιθήσεων, αρκουμένης της επικλήσεως λόγων συνειδήσεως, γενικώς.

 ΒΙΒΛΙΟΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ

 Στη στήλη των Βιβλιoκρισιών του παρόντος τεύχους δημοσιεύονται οι ακόλουθες βιβλιοπαρουσιάσεις:

- του Ιωάννη Μ. Κονιδάρη για το βιβλίο του καθηγητή Πολιτικής Επιστήμης (ΕΚΠΑ) Πασχάλη Μ. Κιτρομηλίδη «Θρησκεία και πολιτική στον Ορθόδοξο κόσμο. Το Οικουμενικό Πατριαρχείο και οι προκλήσεις της νεωτερικότητας. Προλεγόμενα: Μητροπολίτης Περγάμου Ιωάννης», Θεσσαλονίκη: Εκδόσεις Επίκεντρο, 2021 (σσ. 252) και

- του ιδίου, για το βιβλίο του αναπλ. καθηγητή Εκκλησιαστικού Δικαίου Νομικής (ΕΚΠΑ) Γεωργίου Ι. Ανδρουτσοπούλου, Το νομικό καθεστώς Μονών και Ησυχαστηρίων στην ελληνική επικράτεια. Ι. Εκκλησία της Ελλάδος [= Βιβλιοθήκη Εκκλησιαστικού Δικαίου. Σειρά Β΄: Μελέτες, 10]», Αθήνα-Θεσσαλονίκη: Εκδόσεις Σάκκουλα, 2023 (σσ. 423).

* Τα «Νομοκανονικά» είναι η εξαμηνιαία Επιθεώρηση που επιδιώκει να καλύψει δύο σύνθετους και δυσχερείς επιστημονικούς κλάδους, το Εκκλησιαστικό και το Κανονικό Δίκαιο, τόσο σε επίπεδο θεωρίας όσο και δικαστηριακής πράξεως. Αποτελούν το επιστημονικό όργανο της Εταιρείας Εκκλησιαστικού και Κανονικού Δικαίου (http://www.etekkad.gr), διευθύνονται υπό του ομ. καθηγητού Εκκλησιαστικού Δικαίου της Νομικής Αθηνών και Προέδρου της Εταιρείας κ. Ιωαν. Μ. Κονιδάρη, εκδίδονται από τις ευφήμως γνωστές εκδόσεις Σάκκουλα Α.Ε. (https://www.sakkoulas.gr) και κυκλοφορούν Νοέμβριο/Δεκέμβριο και Μάϊο/Ιούνιο κάθε έτους.

Απευθύνονται σε δικηγόρους, δικαστές, θεολόγους και σε ερευνητές επιστήμονες από τον χώρο των κοινωνικών και ανθρωπιστικών επιστημών (ιστορικούς, κοινωνιολόγους, κ.λ.π.) οι οποίοι είτε εντρυφούν στο πεδίο των σχέσεων Πολιτείας – Εκκλησίας / θρησκευτικών κοινοτήτων, είτε ασχολούνται με θέματα της Εκκλησιαστικής Ιστορίας και δη της νεότερης. Εκδίδονται ανελλιπώς από τον Μάιο του 2002 και ήλθαν, σύμφωνα με την πρόθεση του ιδρυτού και Διευθυντού τους να καλύψουν την απουσία, που είχε από ικανού χρόνου καταστεί ευκρινώς ορατή, μιας περιοδικής εκδόσεως, η οποία να προάγει την επιστήμη στα ζητήματα του Εκκλησιαστικού και του Κανονικού Δικαίου και ευρύτερα τον δημόσιο διάλογο στα ζητήματα των σχέσεων Πολιτείας και Εκκλησίας.

 * Ο Χάρης Ανδρεόπουλος είναι Δρ. Εκκλησιαστικής Ιστορίας του ΑΠΘ (xaan@theo.auth.gr ), μέλος της Εταιρείας Εκκλησιαστικού και Κανονικού Δικαίου. Υπηρετεί στη Β/θμια Εκπ/ση ως Σχολικός Σύμβουλος κλ. ΠΕ01 – Θεολόγων  Φθιώτιδος, Καρδίτσης και Ανατ. Αττικής (https://blogs.sch.gr/xandreo).

* Πηγή:  Οrthodoxia.info

 

 

Oι νέοι Σύμβουλοι Εκπαίδευσης Θεολόγων σ’ όλη τη χώρα

 

 Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας σύνταξης των αξιολογικών πινάκων και των συνεντεύξεων των υποψηφίων στα θεσμικά Συμβούλια Επιλογής συγκροτήθηκε ο τελικός πίνακας των νέων Συμβούλων Εκπαίδευσης κλάδου ΠΕ01 Θεολόγων, οι οποίοι με αποφάσεις του Υπουργείου Παιδείας και Θρησκευμάτων, και επί τη βάσει των επιλογών τους, κατανέμονται και τοποθετούνται σε αντίστοιχες θέσεις Συμβούλων Εκπαίδευσης ανά τη χώρα με έδρα και περιοχές αρμοδιότητας σε Διευθύνσεις Β/θμιας Εκπ/σης (ΔΔΕ). Δείτε τα ονόματα στον Πίνακα:

*  Πηγή, "Ιδιωτική Οδός": Ποιοί αναλαμβάνουν στη Στερεά Ελλάδα - Ολα τα ονόματα 

 

«The Greek Military Dictatorship. Revisiting a Troubled Past, 1967–1974» (Berghahn Editions, New York – Oxford, 2021, pp. 362)

 

Συλλογικός Τόμος διεπιστημονικής προσέγγισης από τον εκδοτικό οίκο «Berghahn Edition, New York–Oxford«, με τη συμμετοχή του θεολόγου καθηγητή του Γυμνασίου Γαλαξιδίου (οργανική θέση), νυν Σχολικού Συμβούλου/Συντονιστή  Θεολόγων Στερεάς Ελλάδος, Δρ. Εκκλησιαστικής Ιστορίας του ΑΠΘ Χάρη Ανδρεόπουλου σε Κεφάλαιο για τις σχέσεις Εκκλησίας-Πολιτείας κατά την Επταετία. 

Διαβάστε τη σχετική βιβλιοπαρουσίαση στη εφημερίδα «Ελευθερία» της Λαρίσης στο ιστολόγιο  «Ιδιωτική Οδός» και στην ιστοσελίδα Larissanet.gr

«Η πίστη των επαναστατημένων Ελλήνων στην Παναγιά». Λαμπρή εκδήλωση στην Ιερά Μονή Δαμάστας Φθιώτιδος, 18 Αυγ. 2021

 

Λαμπρή εκδήλωση με θέμα «Η πίστη των Επαναστατημένων Ελλήνων στην Παναγιά» πραγματοποιήθηκε το απόγευμα της Δευτέρας, 16 Aυγούστου 2021 στον αύλειο χώρο της Ιεράς Μονής Δαμάστας, στο πλαίσιο των εκδηλώσεων για τα 200 χρόνια από την Επανάσταση του 1821. Στην εκδήλωση που τελούσε υπό την αιγίδα της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος και της Ιεράς Μητροπόλεως Φθιώτιδος ομιλητές ήταν  ο  Δρ. Χαράλαμπος Ανδρεόπουλος, θεολόγος καθηγητής του Γυμνασίου Γαλαξιδίου (οργανική θέση), νυν Συντονιστής/Σύμβουλος Θεολόγων Στερεάς Ελλάδος και ο Κωνσταντίνος Χολέβας, Πολιτικός επιστήμων-Συγγραφέας, διοικητικό στέλεχος των Γραφείων της Ιεράς Συνόδου. Χαιρετισμούς απηύθυναν ο  Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Φθιώτιδος κ.κ. Συμεών και η  Οσιολογιωτάτη Ηγουμένη, μοναχή Ιωάννα.

• Η ομιλία του Συντονιστή Θεολόγων Στερεάς Ελλάδος  

  (πατήστε πάνω στο σύνδεσμο/link, για να αναγνώσετε το κείμενο).

• Η δημοσίευση στην ιστοσελίδα της Ιεράς Μητροπόλεως Φθιώτιδος

Το νόημα του 1821, 200 χρόνια μετά

 

Στη σκιά της πανδημίας ο Ελληνισμός θα γιορτάσει  σήμερα τη μεγάλη στιγμή της ιστορίας του, το μεγάλο γεγονός της Εθνικής Παλιγγενεσίας της 25ης Μαρτίου του 1821 που φέτος θα τιμηθεί πανηγυρικά, καθώς, επετειακά, συμπληρώνονται 200 χρόνια από την ηρωική εκείνη, «για του Χριστού την πίστη την αγία και της πατρίδος την ελευθερία», εξέγερση κατά του Οθωμανού δυνάστη που εξελίχθηκε σε νικηφόρα Επανάσταση. Τιμούμε την ημέρα αυτή, γιατί αποτέλεσε την αφετηρία, το ηρωικό ξεκίνημα του αδούλωτου λαού μας για ν’ ανοίξει τον δρόμο για την εθνική του αποκατάσταση. Διπλή η γιορτή. Aπό τη μια η μνήμη τού Ευαγγελισμού της Yπεραγίας Θεοτόκου και από την άλλη η έναρξη της Εθνικής Παλιγγενεσίας του Γένους μας, που -όχι τυχαία- ξεκίνησε την ημέρα του Ευαγγελισμού

.* Ολόκληρο το άρθρο στην εφημερίδα "ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ" Λαρίσης

«1821 και ΕKΠΑΙΔΕΥΣΗ» * Με απόλυτη επιτυχία η διαδικτυακή Ημερίδα του ΠΕΚΕΣ Στερεάς Ελλάδος, παρουσία της Υφυπουργού κ. Ζέττας Μακρή και εκπροσώπων της Εκκλησίας * Οι εισηγήσεις των εκπαιδευτικών Α/θμιας και Β/θμιας που παρουσιάσθηκαν στην Ημερίδα

 

Την καταλυτική συμβολή που είχε η Εκπαίδευση - τα ελληνικά Γράμματα -  τόσο για την διατήρηση της εθνικής μας ιδιοπροσωπίας, παρά τα πολλά – 400 – χρόνια σκλαβιάς, καθώς και την δυναμική που προσέδωσε στο νέο ελληνικό Κράτος, η Εκπαίδευση, ως θεσμός ανασυγκρότησης και ανάπτυξης του τόπου, ανάδειξαν οι εισηγήσεις της διαδικτυακής Ημερίδας με θέμα «1821 και Εκπαίδευση» οργάνωσε  το Περιφερειακό Κέντρο Εκπαιδευτικού Σχεδιασμού (ΠΕΚΕΣ) Στερεάς Ελλάδος, τη Τρίτη, 22-03-2021, στο πλαίσιο των επετειακών εκδηλώσεων για τα 200 χρόνια από την Επανάσταση του 1821. Στην ίδια Ημερίδα παρουσιάσθηκαν και εισηγήσεις που τεκμηριώνουν τον καθοριστικό ρόλο που διεδραμάτισε η Εκκλησία προ και μετά την Επανάσταση του 1821 ώστε να διασωθεί η γλώσσα κι ευρύτερα να διατηρηθεί ζωντανή η Παιδεία των Ελλήνων και να παραμείνουν αναλλοίωτα τα ήθη, τα έθιμα και οι τοπικές παραδόσεις που αποτελούν δομικά στοιχεία της ιδιοπροσωπίας του ελληνικού λαού.

Η ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

Στην ημερίδα, η οποία στέφθηκε με απόλυτη επιτυχία καθώς την παρακολούθησαν μέσω της ψηφιακής πλατφόρμας Webex και του ιστότοπου Youtube πάνω απο 1.000 εκπαιδευτικοί Α/θμιας και Β/θμιας Εκπαίδευσης, χαιρέτισε η Υφυπουργός Παιδείας και Θρησκευμάτων κ. Ζωή (Ζέττα) Μακρή, η οποία συνεχάρη το ΠΕΚΕΣ Στερεάς Ελλάδος για την επιλογή του θέματος, τους Συντονιστές – μέλη της Επιστημονικής και Οργανωτικής Επιτροπή της Ημερίδας για την άριστη οργάνωση και τους ομιλητές για τις λίαν ενδιαφέρουσες θεματικές επιλογές των εισηγήσεών τους και ευχήθηκε συνέχιση των δημιουργικών παιδαγωγικών και επιστημονικών δράσεων του ΠΕΚΕΣ, δηλώνοντας ότι το Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων (ΥΠΑΙΘ) θα σταθεί αρωγός. 

Καλά κι Ευλογημένα Xριστούγεννα! Ευτυχές, Δημιουργικό και με Υγεία το Νέο Έτος 2021 που ζυγώνει

 

Στις ημέρες της διάχυτης ανασφάλειας που βιώνουμε το τελευταίο διάστημα λόγω της πανδημίας του κορωνοϊού και η οποία απλώνεται στη σύγχρονη κοινωνία προκαλώντας μια ανησυχητική δύσπνοια στις ζωές αλλά και στις ψυχές μας έρχεται μια μεγάλη γιορτή της Χριστιανοσύνης για να μας ανορθώσει το ηθικό και να μας δώσει ελπίδα. Πρόκειται για την «μητρόπολη των εορτών», όπως την κατονομάζει ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, για τα Χριστούγεννα που έρχονται για να δυναμώσουν μέσα μας την ελπίδα και τη χαρά της ζωής με τον ερχομό του Θεανθρώπου. Η εορτή των Χριστουγέννων με τα μύρια πνευματικά της νοήματα έρχεται, ειδικά εφέτος, να μας προσφέρει το θεραπευτικό αντίδοτο στον θανατηφόρο κορωνοϊό, ζωντανεύοντας στο νου και τη συνείδησή μας μια αλήθεια συχνά λησμονημένη: ότι «ο Θεός μεθ’ ημών». Αυτό ακριβώς που σημαίνει το όνομα του ερχομένου Λυτρωτή: «Εμμανουήλ», δηλ. ο Θεός είναι μαζί μας. Ο Θεός ο οποίος «σάρξ εγένετο και εσκήνωσεν εν ημίν», σύμφωνα με τον ευαγγελικό λόγο. Ας μη χάνουμε την ελπίδα. Οι χριστιανοί εκ φύσεως είμαστε αισιόδοξοι άνθρωποι. Ο εχθρός που λέγεται κορωνοϊός μας έχει πονέσει, μας έχει πληγώσει, αλλά δεν είναι άτρωτος. Ας θυμηθούμε ετούτες τις στιγμές τα λόγια που είπε πρόσφατα κι ο Μακαριώτατος Αρχιεπίσκοπός μας, ο πηδαλιούχος της Εκκλησίας μας κ. Ιερώνυμος, που νόσησε από τον κορωνοϊό, αλλά με την προσευχή τον πολέμησε και με τη βοήθεια της επιστήμης τον κατενίκησε. «Είναι» είπε για τον κορωνοϊό, «ένας εχθρός τον οποίο θα υπερνικήσουμε με τη βοήθεια του Θεού και της Επιστήμης».

Από τα βάθη της καρδιάς μου σας εύχομαι Καλά κι Ευλογημένα Χριστούγεννα! Kαι το Νεο Έτος που ζυγώνει, να μας φέρει, με τη βοήθεια του Θεού, τα πιό πλούσια κι ευλογημένα δώρα: χαρά και προκοπή στις οικογένειες όλων μας, και, κυρίως, υγεία.

Χρόνια Πολλά!

"Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής και η Εκκλησία της Ελλάδος". Επετειακό άρθρο για την ημέρα (24η Ιουλίου 1974) αποκατάστασης της Δημοκρατίας

Πριν 46 χρόνια... 24η Ιουλίου 1974, ώρα 4η πρωϊνή. 
 Ο Κων.  Καραμανλής ορκίζεται από τον Αρχιεπίσκο0πο Σεραφείμ 
 ως Πρωθυπουργός της Κυβερνήσεως Εθνικής Ενότητος, υπό το βλέμμα 
 του εκπροσώπου του ήδη καταρρεύσαντος δικτατορικού καθεστώτος  
στρατηγού Γκιζίκη. Ξημερώνει Δημοκρατία!

 Τον Ιούλιο του 1974, όταν ο Κων. Καραμανλής μετά την πτώση της δικτατορίας έφθανε στην Αθήνα για ν’ αναλάβει τις τύχες της χώρας και γινόταν δεκτός περίπου ως «μεσσίας», στη διοίκηση της Εκκλησίας υπήρχε νέος Αρχιεπίσκοπος, ο οποίος λίγες ώρες μετά την άφιξη του Καραμανλή, τα ξημερώματα της 24ης Ιουλίου 1974 τον όρκισε Πρωθυπουργό. Ο νέος Αρχιεπίσκοπος, ο από Ιωαννίνων Σεραφείμ (Τίκας), αν και είχε ανέλθει στο ύπατο εκκλησιαστικό αξίωμα στη διάρκεια της δεύτερης φάσεως του δικτατορικού καθεστώτος (στις 12.01.1974, επί Δημ. Ιωαννίδη), δεν είχε ταυτισθεί με τη δικτατορία, όπως ο προκάτοχός του Αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος (Κοτσώνης, 1967-1973). Τούτο εξηγείται λόγω τόσο του μικρού χρονικού διαστήματος που είχε μέχρι τότε (12.01.1974-23.07.1974) διανύσει ο Σεραφείμ, όσο και –κυρίως– επειδή συμβόλιζε την εκκλησιαστική παράταξη που ανέλαβε τα ηνία της Ιεραρχίας έχοντας έλθει σε «μετωπική» ρήξη με τον Ιερώνυμο και ευρύτερα τη μερίδα εκείνη της Ιεραρχίας που αντιπροσώπευε το σύστημα που είχε επιβάλει από τις πρώτες ημέρες της εγκαθιδρύσεώς του και για μια ολόκληρη εξαετία (1967-1973) το (επί Γ. Παπαδοπούλου, σ΄ αυτή τη πρώτη φάση του) δικτατορικό καθεστώς της ''21ης Απριλίου''. Ο νέος Αρχιεπίσκοπος Σεραφείμ διεσφάλιζε στον Καραμανλή την κρίσιμη περίοδο 1974-1975 ησυχία και τάξη στο εσωτερικό της Εκκλησίας, γεγονός που επηρέασε θετικά και έδρασε αποτελεσματικά στην ανάπτυξη μιας αγαστής συνεργασίας στις σχέσεις μεταξύ των δύο ανδρών και κατά συνέπεια στις σχέσεις Πολιτείας – Εκκλησίας αφ’ ενός, αλλά και της αποκαταστάσεως των σχέσεων με το Οικουμενικό Πατριαρχείο, αφ’ ετέρου. 

*  Ολόκληρο το άρθρο στην εφημ. "Ελευθερία" Λαρίσης

Θεολόγοι on Web! Mεγάλη επιτυχία στο Webinar Θεολόγων Στερεάς Eλλάδος και Θεσσαλίας. Ξεπέρασαν τις 200 οι (ψηφιακές) συμμετοχές εκπαιδευτικών

Mε μεγάλη επιτυχία πραγματοποιήθηκε το απόγευμα της περασμένης Τετάρτης (06-05-2020)  το  ψηφιακό / webinar (web-based seminar) επιμορφωτικό σεμινάριο (τηλεσπερίδα) Θρησκευτικών με θέμα “Διδάσκοντας e Θρησκευτικά στο σύγχρονο σχολείο”  στο πλαίσιο των συνεργατικών δράσεων τηλεκπαίδευσης που σχεδίασαν και υλοποίησαν τα Περιφερειακά Κέντρα Εκπαιδευτικού Σχεδιασμού (ΠΕΚΕΣ) Θεσσαλίας και Στερεάς Ελλάδας, δια της συμπράξεως, των αντιστοίχων  Συντονιστών ΕΕ κλ. ΠΕ01 – Θεολόγων των εν λόγω  ΠΕΚΕΣ Δρ Νικολάου Παύλου και Δρ Χαράλαμπου Ανδρεόπουλου (θεολόγου με οργανική στο Γυμνάσιο Γαλαξιδίου, νυν Συντονιστού ΕΕ κλ. ΠΕ01 Στερεάς).

* Περισσότερα στο ιστολόγιο του Συντονιστού Θεολόγων Στερεάς Ελλάδος

"Τhe Greek Orthodox Church during the Dictatorship of Colonels. Relations of Church and State in Greece at the seven-year period of military Junta (1967-1974)”. Published in "International Working Paper 2020/07" of «Eusebius Lab» (AUTH).

“Τhe Greek Orthodox Church during the Dictatorship of Colonels. Relations of Church and State in Greece at the seven-year period of military Junta (1967-1974)” είναι ο τίτλος της δημοσιευθείσης στο International Working Paper 2020/07 του Εργαστηρίου Ιστορίας, Πολιτικής, Διπλωματίας και Γεωγραφίας της Εκκλησίας "Εusebius Lab" (of AUTH) μελέτης με αποδέκτες ιστορικούς επιστήμονες και θεολόγους μελετητές / ερευνητές θεμάτων εκκλησιαστικής ιστορίας στο αγγλόφωνο κοινό Οι φιλίστορες συνάδελφοι, γνώστες της αγγλικής, μπορούν να αναγνώσουν την αναφερομένη στη νεότερη ιστορία της Εκκλησίας της Ελλάδος μελέτη στη ψηφιακή της μορφή (pdf) την δημοσιευομένη στην αγγλόφωνη έκδοση της έγκριτης ιστοσελίδας:

Οrthodoxia.info

Θρησκευτικά: Δημοσιεύθηκαν στο Φ.Ε.Κ. τα νέα Προγράμματα Σπουδών

Mε απόφαση της Υφυπουργού Παιδείας και Θρησκευμάτων κ. Σοφίας Ζαχαράκη δημοσιεύθηκαν στο Φύλλο της Εφημερίδος της Κυβερνήσεως (Φ.Ε.Κ.) τα νέα, αναθεωρημένα Προγράμματα Σπουδών Δημοτικού – Γυμνασίου και Λυκείου (ΓΕΛ & ΕΠΑΛ).

Τρεις Ιεράρχες: Μεγάλοι παιδαγωγοί, οικουμενικοί δάσκαλοι

Στρέφουμε σήμερα τη σκέψη και τη μνήμη μας στους τρεις μεγάλους Ιεράρχες, τον Ιωάννη τον Χρυσόστομο, τον Βασίλειο τον Μέγα και τον Γρηγόριο τον Ναζιανζηνό, οι οποίοι τίμησαν και καταξίωσαν με τη ζωή και τη δράση τους τα ελληνικά γράμματα. Η γιορτή των Τριών Ιεραρχών που τιμάται κάθε χρόνο ως η Ημέρα των Ελληνικών Γραμμάτων και της Παιδείας γενικότερα, μας υπενθυμίζει τους πρωταρχικούς σκοπούς που οφείλει να υπηρετεί κάθε εκπαιδευτική διαδικασία, σκοπούς που δεν περιορίζονται μόνο στην απόκτηση γνώσεων και στη συνεχή βελτίωση της προσωπικότητας του κάθε μαθητή, αλλά επεκτείνονται σε ένα ευρύτερο φάσμα θεμελιωδών κοινωνικών αξιών και αρετών, όπως είναι η ανιδιοτελής προσφορά προς το συνάνθρωπο, ο αυτοσεβασμός και ο αλληλοσεβασμός, ο αλτρουισμός και η κοινωνική ευαισθητοποίηση.

Στιγμὲς ἀπὸ τὴ ζωὴ καὶ τὸ ἔργο τῶν τριῶν Ἱεραρχῶν

Γιὰ τὸ video χρησιμοποιήθηκαν ἀποσπάσματα ἀπὸ τὴν τηλεοπτικὴ σειρὰ «Δὲν εἶσαι μόνος» τῆς Μαρίας Χατζημιχάλη – Παπαλιοῦ καὶ συγκεκριμένα ἀπὸ τὰ ἐπεισόδια «συνάντηση ἑλληνισμοῦ-χριστιανισμοῦ», «Μ. Βασίλειος, τὸ λιοντάρι τοῦ Χριστοῦ» καὶ «ἡ οὐτοπία τῆς ἐξουσίας». Ἐπίσης ἀκούγεται μουσικὸ ἀπόσπασμα ἀπὸ τὸ ἔργο τοῦ Χρίστου Τσιαμούλη «Ἄθως ὁ ἑμός».

* Παραγωγή:Αδράχτι 

Νικ. Τασιόπουλου, "Γαλαξείδι, Άνθρωποι των Γραμμάτων και των Τεχνών", Φωκικά Ιστορικά Μελετήματα, Εκδ. HVNT, σσ. 548.

Θερμές ευχαριστίες στον Aντιστράτηγο ε.α. της Ελληνικής Αστυνομίας και συγγραφέα κ. Νικόλαο Τασιόπουλο για την εξαιρετική τιμή να με συμπεριλάβει στους "Ανθρώπους των Γραμμάτων και των Τεχνών" του Γαλαξιδίου (σσ. 261-262) στο ομότιτλο  βιβλίο του που κυκλοφορήθηκε από τις Eκδόσεις HVNT , στη σειρά «Φωκικά Ιστορικά Μελετήματα» και ειδικότερα να με συγκαταλέξει ανάμεσα στους δέκα (10), συνολικά, «δημιουργούς οι οποίοι δεν γεννήθηκαν ή δεν κατάγονται από το Γαλαξίδι, αλλά στην ουσία είναι κι αυτοί Γαλαξιδιώτες, αφού έζησαν ή ζούν ένα κομμάτι της ζωής  τους στο Γαλαξίδι λόγω εργασίας, νύμφευσης ή για  κάποιον άλλον επαγγελματικό, προσωπικό ή οικογενειακό λόγο αγάπησαν την πόλη ως δική τους ή συμμείχαν ή συμμετέχουν στις διάφορες πολιτιστικές, κοινωνικές και άλλες δραστηριότητες».                                                                                                                                                                             Χ. Μ. Ανδρεόπουλος

Ιστορική και πολιτιστική έρευνα, η οποία πραγματοποιήθηκε για πρώτη φορά στην Ελληνική Γραμματεία. Είναι ένα έργο μοναδικό, που αναδεικνύει τον κόσμο του πνεύματος και του πολιτισμού, αλλά και του καλλιτεχνικού ταλέντου σημαντικών ανθρώπων της γαλάζιας "Πολιτείας" του Γαλαξειδίου, μιας σημαντικής ιστορικής κωμόπολης της Φωκίδας. 

"Tο μάθημα των Θρησκευτικών στο σύγχρονο σχολείο". Επιμορφωτική συνάντηση στην Άμφισσα

Πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη, 16.05.2019 η επιμορφωτική συνάντηση του Συντονιστή Εκπαιδευτικού Έργου Θεολόγων Στερεάς Ελλάδος με τους συναδέλφους θεολόγους που υπηρετούν σε σχολεία Β/θμιας Εκπ/σης του Ν. Φωκίδας.

Βλ. Ιστολόγιο ΣΕΕ κλ. ΠΕ01 Θεολόγων Στ. Ελλάδος

Επιμορφωτική ημερίδα Θεολόγων Ν. Φωκίδας, την Πέμπτη, 16 Μαϊου

Μετά από απόφαση του Περιφερειακού Κέντρου Εκπαιδευτικού Σχεδιασμου (ΠΕ.Κ.Ε.Σ.)  Στερεάς Ελλάδας (Πράξη 12η/07-05-2019, Ολομ.) την Πέμπτη 16-05-2019 και ώρα 11.30 - 13.30, στο αμφιθέατρο του Γυμνασίου Άμφισσας (οδ. Ι. Γιδογιάννου 16) θα πραγματοποιηθεί ενημερωτική - επιμορφωτική ημερίδα των Θεολόγων καθηγητών που υπηρετούν σε σχολικές μονάδες της ΔΔΕ Ν. Φωκίδας. 

Το θέμα της ημερίδας θα είναι «Το μάθημα των Θρησκευτικών στο σύγχρονο σχολείο: Θέματα παιδαγωγικής - διδακτικής προσεγγίσεως του νέου Π.Σ. και δημιουργικής χρήσεως των Τ.Π.Ε. στη μαθησιακή διαδικασία» με εισηγητή τον Χαρ. Ανδρεόπουλο Συντονιστή Εκπ/κού Έργου κλ. ΠΕ01 – Θεολόγων Στερεάς Ελλάδας.

Οι κ.κ. Διευθυντές και Διευθύντριες των σχολείων καλούνται να τροποποιήσουν το Ωρολόγιο Πρόγραμμα της Πέμπτης, 16-05-2019, ώστε να δυνηθούν οι θεολόγοι των σχολείων να συμμετάσχουν στη συνάντηση και να μην υπάρξει απώλεια διδακτικών ωρών. Στους συμμετέχοντες θα δοθεί Βεβαίωση παρακολούθησης. Η συμμετοχή στην ημερίδα γίνεται χωρίς δαπάνη για το δημόσιο και χωρίς να παρακωλύεται η λειτουργία των σχολείων.